| Europese Commissie: visie op GLB na 2013 |
Eurocommissaris Dacian Ciolos heeft zijn beleidsopties voor de toekomst van het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid (GLB) bekendgemaakt. Hij wil evolueren naar een beleid dat groener, eerlijker en meer efficiënt is en dat voor de burger beter begrijpbaar is. Volgens Ciolos moet het GLB er niet alleen zijn voor de landbouwers, maar voor alle consumenten en belastingsbetalers. De voordelen van de landbouw moeten ook voor hen duidelijk worden.
De Europese Commissie hield eerder dit jaar een publiek debat over de toekomst van het GLB. Daar kwamen drie belangrijke doelen voor het beleid naar voren:
- Een betrouwbare voedselvoorziening,
- Duurzaam beheer van natuurlijke hulpbronnen en aandacht voor het klimaat,
- Het in stand houden van de balans en diversiteit op het platteland.
In het document van de Europese Commissie wordt gekeken naar de instrumenten die gebruikt kunnen worden om de doelen te realiseren. Directe betalingen aan agrariërs moeten daarbij anders worden verdeeld. Ciolos komt met drie beleidsopties:
- Een eerlijker verdeling van de directe betalingen over de lidstaten. Voor het beheer van markten moeten er sterkere instrumenten voor risicomanagement komen. Bestaande instrumenten kunnen waar mogelijk eenvoudiger worden gemaakt. Geld dat voor plattelandsontwikkeling beschikbaar wordt gesteld moet aansluiten bij doelen uit oogpunt van klimaatsverandering, verbetering van de waterkwaliteit, biodiversiteit, hernieuwbare energiebronnen en innovatie.
- De directe betalingen aan boeren bestaan uit een basispremie als inkomensondersteuning en een aanvulling vanwege speciale publieke diensten die worden geleverd of omdat er natuurlijke belemmeringen zijn bij de productie. Ook voor speciale regio's of sectoren kan een aanvulling op de bedrijfstoeslag gelden. Er zou tevens een speciale regeling voor kleine bedrijven gemaakt moeten worden. Aan de basisvergoeding kunnen tevens grenzen worden gesteld. Plattelandsgelden moeten beter aansluiten bij de doelen van de EU op het gebied van milieu en duurzaamheid. Het kan ook worden benut om inkomens te stabiliseren en bedrijven te ondersteunen bij substantiële inkomensverliezen. De plattelandsgelden worden ook anders over de lidstaten verdeeld.
- Directe betalingen aan boeren in de huidige vorm verdwijnen. Er wordt alleen betaald voor de publieke diensten die boeren leveren of belemmeringen die boeren door hun omgeving ondervinden. Marktmaatregelen worden afgeschaft, met uitzondering van instrumenten waarmee een ernstige crisis het hoofd geboden kan worden. Inzet van plattelandsgelden wordt sterk gericht op aspecten die te maken hebben met duurzaamheid, milieu en klimaatsverandering.
Medio volgend jaar wil Ciolos met formele wetsvoorstellen komen. Het is ook pas volgend jaar dat de sector een eerste idee kan krijgen van de hoeveelheid geld die er in de periode van 2014 tot 2020 beschikbaar zou kunnen zijn voor de landbouw. In het voorjaar zal de Commissie immers haar voorstellen voor de meerjarenbegroting van de Europese Unie presenteren.
Met een budget van bijna zestig miljard euro is landbouw momenteel nog steeds de grootste uitgavenpost, maar een groep landen onder aanvoering van Groot-Brittannië probeert bij elke herziening te besparen op het budget. Van Frankrijk en Duitsland wordt dan weer aangenomen dat ze net als in 2002 een "sterk" landbouwbeleid zullen verdedigen. Toen vrijwaarden de Franse president Jacques Chirac en de Duitse kanselier Gerhard Schröder met een akkoord het geld voor de sector tot 2013. |
 
|
| Onderhandelingen EU-begroting voor 2011 mislukt |
De onderhandelingen tussen het Europees Parlement en de lidstaten over de EU-begroting voor 2011 zijn mislukt. De landbouwsubsidies worden volgens experts van de Europese Commissie niet rechtstreeks bedreigd. De landbouwsteun wordt immers door de lidstaten aan de landbouwers betaald, achteraf volgt een terugbetaling van de Commissie. Die terugbetaling dreigt wel mis te lopen.
De Raad -waarin de lidstaten verenigd zijn - en het Parlement waren in principe overeen gekomen om het EU-budget voor 2011 te beperken tot 126.527 miljard euro. Dat zou een toename met 2,91 procent tegenover 2010 inhouden en neerkomen op 1,01 procent van het totaal nationaal inkomen van de EU. Het Europees Parlement verbond een akkoord evenwel aan de discussie over haal rol bij de onderhandelingen over de volgende meerjarige financiële richtlijnen voor de EU.
Agrariërs zullen weinig merken van het afspringen van de onderhandelingen over het EU-budget. Hun nationale overheden regelen de betaling van de inkomenssteun voor de landbouwsector. Elke EU-lidstaat beslist dus hoe het die subsidiëring organiseert.
Doordat de lidstaten en het Parlement geen vergelijk konden vinden over de begroting van de Europese Unie voor 2011 zal de EU het nieuwe jaar hoogstwaarschijnlijk ingaan met voorlopige twaalfden, wat betekent dat elke maand een twaalfde van de begrotingsuitgaven van 2010 uitgegeven kunnen worden. Op voorwaarde dat deze bedragen het ontwerpbudget dat voorgesteld werd door de Commissie, niet overschrijden.
Deze regeling bedreigt evenwel de terugbetaling van de door de lidstaten uitgekeerde landbouwsubsidies. De lidstaten hebben voor 30 miljard euro aan directe inkomenssteun uitbetaald aan landbouwers. Zij rekenen erop dat in januari 2011 een terugbetaling volgt, maar door de regeling van de voorlopige twaalfden, heeft de Commissie slechts zes miljard euro beschikbaar in januari volgend jaar.
Het was dit jaar de eerste maal dat de nieuwe procedure uit het Lissabon-verdrag werd toegepast om het EU-budget te bepalen. Die houdt in dat lidstaten en Europees Parlement op gelijke voet onderhandelen over het EU-budget. De Commissie moet nu een nieuw ontwerpbudget voor de EU voorstellen. |
|
|
| De Europese Commissie vordert 578,5 miljoen euro landbouwsteun terug |
De Europese Commissie vordert 578,5 miljoen euro landbouwsteun terug die de lidstaten onterecht hebben uitgekeerd. Het is de derde terugvordering van landbouwsubsidies in 2010. Griekenland moet met een totaalbedrag van 347 miljoen euro veruit het grootste deel van de EU-steun terugbetalen.
De steun in het kader van het gemeenschappelijk landbouwbeleid (GLB) wordt uitgekeerd door de lidstaten, die in dat verband ook de nodige controles moeten verrichten. De Commissie voert audits uit om erop toe te zien dat de lidstaten het geld goed besteden.
In het kader van dit besluit worden middelen teruggevorderd van Bulgarije, Cyprus, Denemarken, Duitsland, Frankrijk, Griekenland, Hongarije, Ierland, Italië, Litouwen, Nederland, Polen, Portugal, Roemenië, Slovenië, Spanje, Tsjechië, het Verenigd Koninkrijk en Zweden.
De terugvorderingen aan het adres van Griekenland zijn goed voor een totaalbedrag van 347 miljoen euro. Roemenië, Portugal en Italië moeten om en bij de 40 miljoen euro terugbetalen. Nederland moet 28,94 miljoen euro terugbetalen voor een gebrekkige controle op de betaling van een minimumprijs aan aardappelzetmeelproducenten in de begrotingsjaren 2003 tot en met 2008. Voor de overige lidstaten gaat het om kleinere bedragen. |
|
|
| Bekendmaking landbouwsubsidies |
De Europese Unie gaat te ver wanneer ze eist dat jaarlijks bekendgemaakt wordt wie hoeveel landbouwsubsidies ontvangt. Dat heeft het Europees Hof van Justitie onlangs geoordeeld. Het in Luxemburg gevestigd Hof erkent het belang van transparantie, maar spreekt van een onevenredige maatregel die de privacy van de betrokken begunstigden aantast.
In het verleden kwam er vaak kritiek op het gebrek aan transparantie bij de toekenning van geld uit de landbouwfondsen, waarop de Commissie en de Raad een jaarlijkse bekendmaking invoerden voor het Europees Landbouwgarantiefonds en het Europees Landbouwfonds voor Plattelandsontwikkeling.
Belastingplichtigen hebben uiteraard het recht op duidelijkheid over het gebruik van overheidsmiddelen, erkent het Hof van Justitie nu. Maar dat alle persoonsgegevens daardoor zomaar beschikbaar zijn voor derden, is voor het Hof een brug te ver. Door de verplichte bekendmaking van persoonsgegevens zonder onderscheid op basis van relevante criteria - zoals frequentie, type en omvang van de steun – hebben, volgens het Hof, de Raad en de Commissie de grenzen van het evenredigheidsbeginsel overschreden..
Concreet verklaart het Europees Hof van Justitie bepaalde voorschriften uit de betrokken richtlijnen nu ongeldig. Gezien het grote aantal bekendmakingen, erkent het Hof wel dat terugkomen op alle gevolgen daarvan niet mogelijk is. |
|
|
| Verladers vrezen chaos in logistiek |
Verladers dringen bij de Europese Commissie aan op uitstel van het nieuwe importcontrolesysteem van de douane. Invoering op 1 januari 2011 kan leiden tot chaos in de Europese logistiek.
Volgens verladers- en expediteursorganisaties zijn niet alle 27 lidstaten klaar om het Import Control System (ICS in te voeren. Ook is er nog onduidelijkheid over wie er in laatste instantie verantwoordelijk is voor de aangifte, verladers of vervoerders.
Het ICS is de Europese versie van de Amerikaanse 24-uursregel, waarbij goederen een etmaal voor vertrek uit de oorsprongshaven bij de douane in de bestemmingshaven moeten worden aangemeld. Voor bulkgoederen geldt een termijn van vier uur voor aankomst van het schip. Ook luchtvracht van buiten de EU moet vier uur voor aankomst worden opgegeven. |
|
|
| België wil vrachtwagens tol laten betalen |
De Vlaamse, Waalse en Brusselse regeringen willen nog voor het einde van dit jaar een samenwerkingsakkoord afsluiten over de invoering van een kilometerheffing voor vrachtwagens en een wegenvignet voor personenwagens.
Het kabinet-Peters sprak af om te proberen voor het einde van het jaar een samenwerkingsakkoord af te sluiten over een kilometerheffing voor vrachtwagens en een wegenvignet voor personenwagens. Volgens specialisten kunnen de kilometerheffing en het wegenvignet niet afzonderlijk van elkaar worden ingevoerd. De heffingen gaan overigens gelden voor zowel Belgische als buitenlandse voertuigen. |
|
|
| Nadere informatie |
Voor nadere informatie over de onderwerpen in deze nieuwsbrief kunt u zich wenden tot: Theo van Bemmel van de afdeling M&I, Unit Internationale zaken, telefoonnummer 079 - 34 70 801, e-mail: t.vanbemmel@tuinbouw.nl
|
|
|
|
