Volgens Zuid-Korea zal het handelsakkoord met de EU in april worden ondertekend en indien geratificeerd door de EU nog voor het einde van het jaar in werking kunnen treden.

De EU en Zuid-Korea hebben vorig jaar overeenstemming bereikt over een vrijhandelsakkoord dat als een van de meest verregaande ooit omschreven wordt.

Met dit vrijhandelsakkoord vallen 2,7 miljard euro aan invoerheffingen weg. Dat zou vooral de dienstverleners en landbouwers in de EU ten goede moeten komen. Bovendien rekent dit akkoord af met een aantal niet-tarifaire handelsbelemmeringen, voorziet het een snellere afhandeling van handelsconflicten en beschermt het beter geografische indicaties. Nederland exporteerde in 2008 voor ruim 128 miljoen euro aan voedingsproducten naar Zuid-Korea. Door de sterke euro is de export vorig jaar afgenomen.

Europese ondernemingen zijn enthousiast. Alleen de Europese auto-industrie is minder enthousiast en vreest voor te scherpe concurrentie. Een extra vrijwaringsclausule dat de EU toelaat het akkoord gedurende vier jaar te schorsen voor een bepaald product als de invoer buitensporig stijgt, moet voor geruststelling zorgen.

Zuid-Korea is kleiner dan de BRIC-landen (Brazilië, Rusland, India en China), maar groeit snel en kent een redelijke levensstandaard.

In de Landbouwraad is gesproken over marktmaatregelen in het GLB na 2013. In haar discussiedocument over dit onderwerp constateerde het Spaanse EU-voorzitterschap:

• Dat het GLB meer en meer op de markt is georiënteerd;
• Voor de periode vanaf 2013 de EU moet werken aan een landbouwmodel dat over instrumenten beschikt ter marktstabilisatie en om prijsvolatiliteit tegen te gaan;
• Binnen dit model agrariërs met een eerlijk inkomen beloond worden voor hun economische activiteit, zodanig dat de bijdrage aan de maatschappij van deze boeren goed weerspiegeld wordt;
• In de aanloop naar 2020 er meer nadruk moet komen te liggen op de waarde van de landbouwketen, op producentenorganisaties en op de verbinding tussen de landbouwsector en het mededingingsbeleid;
• Een evenwicht gevonden wordt tussen de marktoriëntatie en de garantie op de ‘levensvatbaarheid’ van de landbouwsector door extreme volatiliteit te voorkomen.
• In de vrijere markt van de toekomst ervoor gezorgd moet worden dat de Europese producenten op gelijke grondslag produceren als in de derde landen (gezondheids- en veiligheidsnormen, milieu- en dierenwelzijnseisen).
• Er ruimte moet blijven voor de geldende Gemeenschappelijke Marktordening (‘single Common Market Organization’) als vangnet.

Minister Verburg van LNV heeft ingebracht dat in het toekomstige GLB de nadruk moet liggen op; ondernemerschap, concurrentiekracht, innovatie en verduurzaming: de hoofdopgaven voor de agrarische sector om een krachtige concurrentiepositie te behouden. Na 2013 moet de EU haar producten zonder exportsubsidies concurrerend kunnen aanbieden op de wereldmarkt.

Het GLB moet de voorwaarden scheppen zodat de sector aan deze opgaven kan voldoen. Het GLB dient ook garanderen dat een “level playing field” gewaarborgd blijft. Er moet daarom gewerkt worden aan een Europees kader waarbinnen ruimte is om maatwerk te kunnen leveren op lidstaatniveau.

Mede als gevolg van de overeengekomen afbouw van marktmaatregelen, kent Europa nu grotere fluctuaties in het agrarisch bedrijfsinkomen. Europa dient daarom een publieke noodvoorziening inrichten en in stand houden om in geval van ernstige marktverstoringen in te kunnen grijpen. Maatregelen moeten gelden zo lang als nodig en zo kort als mogelijk.

Voor de toekomst ná 2013 moet de nadruk liggen op een vangnet bij ernstige marktverstoringen van klimatologische, fytosanitaire en veterinaire aard.

Primaire rol van de overheid daarbij is volgens Nederland die van aanjager, stimulator en facilitator van private initiatieven. De mogelijkheden van nieuwe instrumenten zoals contracten (termijncontracten) en verzekeringen (risicoverzekeringen) moeten zeker verder onderzocht worden. Ook de aanleg van strategische (publieke) voedselvoorraden zou in dit kader bestudeerd kunnen worden.

Ook de meeste andere lidstaten toonden zich voorstander van behoud van een vangnet als publieke noodvoorziening ná 2013. Een grote groep lidstaten ondersteunde het voornemen van de Commissie om nieuwe, creatieve marktinstrumenten, zoals termijnmarkten en risicoverzekeringen, te onderzoeken.

Commissaris Ciolos heeft aangegeven dat de markt leidend moet zijn en dat marktmaatregelen de marktwerking moeten bevorderen en niet hinderen. Ciolos is daarom geen voorstander van permanente interventiemaatregelen.

Centraal in het functioneren van de markt staan voor hem concurrentiekracht en goede mededingingsregels. In dat kader moet dan ook gewerkt worden aan een veiligheidsnet. Het beheren van de markt in crisissituaties en modaliteiten om meer evenwicht in de voedselketen te bewerkstelligen.

Ten slotte kondigde Commissaris Ciolos aan dat hij van plan is op korte termijn een publieke en maatschappelijke consultatie te starten over de toekomst van het GLB.

De Europese Commissie heeft een conformiteitsbesluit vastgesteld waarbij in totaal 346,5 miljoen euro aan EU-steun voor de landbouw die door de lidstaten onrechtmatig is uitgekeerd, wordt teruggevorderd. Dat geld vloeit terug naar de EU-begroting, omdat de EU-voorschriften inzake landbouwuitgaven niet zijn nageleefd of omdat de controleprocedures ontoereikend waren.

De steun in het kader van het gemeenschappelijk landbouwbeleid (GLB) wordt grotendeels uitgekeerd door de lidstaten, die in dat verband ook de nodige controles moeten verrichten. De Commissie heeft tot taak erop toe te zien dat de lidstaten de daartoe beschikbaar gestelde geldmiddelen correct gebruiken. In het kader van dit besluit worden middelen teruggevorderd van 20 EU-lidstaten.

Hier volgt een overzicht van de grootste individuele correcties:

• Spanje moet 47,5 miljoen euro terugbetalen voor niet-subsidiabele uitgaven en voor tekortkomingen in het controlesysteem in de sector groenten en fruit;
• Polen moet 92 miljoen euro terugbetalen voor enkele tekortkomingen inzake areaalsteun voor de jaren 2006-2007;
• Griekenland moet 105,5 miljoen euro terugbetalen voor tekortkomingen inzake het controlesysteem voor katoen en 18,5 miljoen euro voor plattelandsontwikkelingsmaatregelen en voor ernstige en aanhoudende tekortkomingen bij het geïntrigeerde controle systeem.
• Nederland moet 10,4 miljoen euro terugbetalen (over de begrotingsjaren 2003-2005) wegens een ontoereikend aantal substitutiecontroles in de kalenderjaren 2003 en 2004 in de sector uitvoerrestituties.

Nadere bijzonderheden over de regeling is te vinden is op het volgende internetadres: http://ec.europa.eu/agriculture/fin/clearance/factsheet_en.pdf.

Minister Gerda Verburg van LNV maakt op 1 april 2010 de subsidies openbaar die Nederland op basis van het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid en Gemeenschappelijk Visserijbeleid heeft gegeven.

Het gaat om subsidiegegevens over de periode van 16 oktober 2008 tot en met 15 oktober 2009. Deze periode is het boekjaar 2009.

Verburg maakt de gegevens openbaar door middel van een database met zoekfuncties op de website van het ministerie. Het besluit tot openbaarmaking is op 3 maart in de Staatscourant gepubliceerd.

Het is de vijfde keer dat het ministerie van LNV de Europese subsidiegegevens openbaar maakt. Sinds 2008 is dit verplicht voor alle lidstaten van de EU.

In de buitenlandse dienst van het ministerie van LNV zijn nieuwe attachés benoemd in Bangkok, Boedapest, Genève, Jakarta, Moskou, Nairobi, Peking, New Delhi, Parijs, Warschau en Tunis.

De LNV-attachés beginnen rond de zomer van 2010 met hun werkzaamheden. De nieuwe benoemingen zijn voor maximaal vier jaar.

Volgens het Fresh Produce Consortium (FPC) leidt het nieuwe bio-logo enkel tot verwarring bij de consument over de biologische normen. Het is de bedoeling dat het logo vanaf 1 juli 2010 op alle voorverpakte biologische levensmiddelen komt in de EU-lidstaten om de consument beter te beschermen en de biologische teelt te bevorderen. Het logo kan alleen worden gebruikt als ten minste 95% van de ingrediënten biologisch is. Voor ingevoerde producten is het logo facultatief. Naast het EU-logo mogen andere particuliere, regionale of nationale logo’s worden aangebracht.

Volgens het FPC biedt het nieuwe logo geen enkel voordeel. Er zijn veel verschillende biologische normen en onderzoek suggereert dat consumenten ervan in de war raken. Alleen een logo is niet genoeg om de consument de relevantie van biologische voeding te tonen.

Verse snijbloemen per trein vervoeren naar Italië kan een bruikbaar alternatief zijn voor wegtransport. Na een hoop aanloopproblemen is bloemenexporteur Fresh tevreden dat het transport per trein werkt zoals ze in het begin voor ogen hebben gehad.

Florlogistica is het transportagentschap van bloemenexporteur Fresh. Vanaf augustus 2009 werden 20 containers per trein vervoerd via het initiatief Greenrail van FloraHolland. Florlogistica concentreert zich nu op een optimale combinatie van trein- en vrachtvervoer en begint positieve effecten te zien in de keten.

Centraal staat voor Fresh dat de klant in geen geval nadelige gevolgen mag ondervinden. Het standpunt is bij voorkeur per trein, maar altijd op tijd.

Na veel tegenslagen is Fresh er in geslaagd 97% van de zendingen op tijd af te leveren. Dat kon door een combinatie van de trein en de vrachtauto. Er zijn inmiddels ook noodscenario's waar halverwege het spoortraject de container kan worden onderschept en uiteindelijk toch verdergaat met de vrachtauto.

Er is sprake van een uitgeklede versie van intermodaal vervoer, met weinig schakels, directe communicatie en niet overladen. Binnenkort krijgt Florlogistica een eigen spooraanbieder en materialen en een doorgewinterde intermodale specialist als meewerkende partij.

Volgens Florlogistica is uit de ervaringen niet gebleken dat intermodaal vervoer een reductie van transportkosten oplevert en sneller is dan alleen vervoer per vrachtauto. Het is echter wel een bruikbaar alternatief.

Voor nadere informatie over de onderwerpen in deze nieuwsbrief kunt u zich wenden tot: Theo van Bemmel van de afdeling M&I, Unit Internationale zaken, telefoonnummer 079 - 34 70 801, e-mail: t.vanbemmel@tuinbouw.nl