WTO: Doha-ronde; inventarisatie in maart 2010
In de laatste week van maart 2010 vindt een inventarisatieplaats van de stand van zaken van de onderhandelingen in de Doha-ronde. Dit heeft directeur -generaal Pascal Lamy in zijn verslag aan de Algemene Raad op 17 december 2009 medegedeeld. Dan wordt beoordeeld of een afsluiting van de Doha-ronde in 2010 nog uitvoerbaar is. Lamy hoop nog steeds dat 2010 het jaar is waarin de Doha-ronde succesvol kan worden afgerond en zo een bijdrage kan leveren aan een meer veiligere mondiale economie.

Europese Commissie:verdeling portefeuilles
Dacian Ciolos wordt de nieuwe Europees Commissaris van Landbouw. De Roemeen volgt daarmee Mariann Fischer Boel op. Ook de andere commissarissen zijn bekend. Neelie Kroes heeft in de nieuwe ploeg van Barroso definitief de post van vicevoorzitter gekregen, evenals het takenpakket Digitale Agenda. In die baan zal ze zich bezighouden met ICT en Telecom.

Ciolos heeft van alle voorgedragen commissarissen de meeste ervaring op agrarisch gebied. Hij is een jaar minister van landbouw in Roemenië geweest en werkte sinds begin dit jaar voor het kabinet van Fischer Boel.

Het CDA is zeer kritisch over de beoogde EU-commissaris voor Landbouw. Volgens Europarlementslid Esther de Lange lijkt het op eerste gezicht geen verstandige keuze. “De traditie is dat een landbouwcommissaris nooit uit een groot landbouwland komt, zoals Roemenië is. Bovendien zijn er in Roemenië veel verdenkingen van fraude bij de besteding van EU-landbouwgelden'', aldus De Lange. "Ciolos mag dan ook verwachten dat ik zeer kritisch ben als het Europarlement hem in januari ondervraagt.''

Het Europees Parlement moet de nieuwe Europese Commissie nog goedkeuren. Daarvoor beginnen half januari hoorzittingen. Als het parlement bezwaren heeft tegen een commissaris op een bepaalde post, kan Barroso de taken herverdelen.

Tariff-only “EU bananenregeling 2006”
De EU heeft een akkoord bereikt met Latijns-Amerika over de zogeheten dollarbananen. Sinds het begin van de jaren negentig lagen beide handelsblokken met elkaar in de knoop over het importtarief in de EU.

Er is overeengekomen dat het Europese importtarief van 176 euro per ton bananen tegen 2016 verlaagd zal zijn tot 114 euro. In de eerste fase zakt de importheffing al meteen naar 148 euro per ton. De belangrijkste verliezers van het akkoord, de ACP-landen, krijgen ter compensatie van de EU 200 miljoen euro. Dat moet hen in staat stellen de gevolgen op te vangen en zich te heroriënteren.

Wat er verder is afgesproken kunt u vinden op: http://trade.ec.europa.eu/doclib/docs/2009/december/tradoc_145605.pdf.

Bananen: kartelvorming?
De Commissie heeft geconstateerd dat opnieuw "een aantal bedrijven actief in de bananenimport en -verkoop" zich zouden bezondigen aan kartelvorming. Om welke bedrijven het gaat, deelt de Commissie niet mee. Ze wil enkel kwijt dat ze actief zijn "in het zuiden van Europa". De Commissie heeft de bedrijven formeel op de hoogte gebracht van haar bezwaren, nadat er in november 2007 al een aantal huiszoekingen werd uitgevoerd. De bedrijven in kwestie kunnen zich schriftelijk verdedigen en om een verhoor in Brussel verzoeken.

EU: landbouwbegroting na 2013
De Commissie heeft haar voorstel voor de meerjarenbegroting al meermaals naar een latere datum verschoven om de goedkeuring van het Verdrag van Lissabon niet in het gedrang te brengen. Een aantal landen, waaronder Polen, heeft er vorige week op de Europese top in Brussel echter op aangedrongen om het debat zo snel mogelijk te starten.

Momenteel is het Europees budget ongeveer 125 miljard euro, waarvan de landbouw nog altijd meer dan veertig procent voor haar rekening neemt. Dat aandeel moet verminderd worden.

Onlangs is al een nota gelekt waaruit blijkt dat de Europese Commissie het landbouwbudget fors wil inkrimpen om meer te kunnen investeren in beleidsterreinen zoals energie, innovatie en klimaat. Frankrijk, de belangrijkste begunstigde van het Europese landbouwbeleid is het hier niet mee eens. Vorige week nodigde de Franse landbouwminister Bruno Le Maire in Parijs 21 collega's uit om te praten over de manier waarop het beleid er na 2013 moet uitzien. Tijdens de mini-top werd een plechtige verklaring aangenomen, het Appel van Parijs. Daarin pleiten de aanwezige lidstaten ervoor om "aan de boeren de middelen te bieden om beter te reageren op signalen uit de markt en om winstrategieën te ontwikkelen voor alle sectoren".

De landen willen de boeren daarbij "een stabiel en aanvaardbaar inkomen bieden opdat ze kunnen investeren in het Europese agrarisch potentieel". Dat moet gebeuren "via een Europese regulering die het mogelijk maakt crisissituaties en de buitengewone wispelturigheid van de markten het hoofd te bieden". De landbouwsector zou weliswaar kunnen bijdragen aan allerlei milieu- en klimaatdoelstellingen, "maar de boeren kunnen niet alleen opdraaien voor de kosten".

Nederland, Groot-Brittannië, Denemarken, Malta en Zweden waren niet uitgenodigd voor de bijeenkomst in Parijs. Deze landen willen dat in het landbouwbeleid na 2013 meer een rol wordt weggelegd voor een vrijere marktwerking.

Import Marokkaanse tomaten
De Europese Unie en Marokko hebben na meer dan drie jaar onderhandelen een overeenkomst bereikt over een verlenging van de bestaande handelsovereenkomst voor landbouwproducten. Eind deze maand wordt het akkoord ondertekend.

Het invoercontingent voor tomaten wordt tegen 2014 verhoogd met meer dan 50.000 ton. In totaal zou Marokko binnen vijf jaar een volume van 285.000 ton tomaten met een verlaagd invoertarief mogen invoeren in de EU. In omgekeerde richting zouden er extra marktopeningen komen voor zuivel en graan.

De Spaanse producenten van groenten en fruit verwerpen de overeenkomst. De Coag vindt het akkoord "onaanvaardbaar" zolang de huidige regels niet nageleefd worden. De Spaanse tomatentelers beweren dat Marokkaanse tomatenexporteurs douaneheffingen ontwijken, waardoor de Europese markt overspoelt wordt met goedkope invoer.

De Spaanse tuinders eisen dat er voor de handel in tomaten voortaan gewerkt wordt met invoercertificaten, die het mogelijk maken om de ingevoerde volumes en bijhorende prijzen rigoureus in kaart te brengen. Dit systeem heeft reeds zijn deugdelijkheid bewezen bij de handel in appelen, luidt het bij de Coag.

Ook in Nederland zijn er in de Tweede Kamer vragen gesteld over de import van tomaten uit Marokko. Minister Verburg van LNV meldt desgevraagd dat de de Europese Commissie en Nederland tot op heden geen aanleiding en bewijs zien dat Marokko zich niet aan de met de EU gemaakte afspraken houdt en dat er sprake is van een concurrentievervalsing.

Diversen

• Het Florida Tomato Comite heeft met behulp van een subsidie van het Amerikaanse landbouwministerie marktonderzoek gedaan naar de beweegredenen van de consument om tomaten te kopen. De marketeers bieden detailhandelaren een aangepast promotioneel programma aan, dat loopt tot mei 2010. Het nieuwe programma bestaat uit onder meer promotie rond Super Bowl, gezondheidsaspecten en een nationale maand voor tomaten uit Florida.
• De tuinbouwsector in Mexico blijft zich ontwikkelen. Naast de grote (glazen)kassenprojecten, nemen investeringen in plastic tunnelkassen voor de tomaten-, komkommer- en paprikateelt toe. Deze investeringen worden vaak gedaan door niet ervaren tuinders/ boerenondernemers. Voor Nederlandse bedrijven in de toeleverende sector in de 'middentechnologische' tuinbouwsector, biedt deze sector de komende jaren een sterke groeimarkt. Simpele verwarmingssystemen, waterkwaliteit, CO2-toediening en teelttechnische kennis zijn daarbij leidend.
• De WTO staat het niet toe dat de agrisector in Servië directe exportsubsidies ontvangt van de staat. Servië maakt vanaf 2010 deel uit van de WTO. Het Servische ministerie van landbouw wil nu in lijn met EU-regelgeving toch de agribusiness ondersteunen, maar dan door ondersteuning van de verbetering van productiefaciliteiten, het bouwen van opslagfaciliteiten en het investeren in technologie.
• De EU-ministers hebben op 7 december besloten een preferentiële handelsovereenkomst met Servië niet meer te blokkeren. Deze handelsovereenkomst was bevroren sinds april 2008 met als oorzaak het ontbreken van volledige medewerking van Servië aan het Oorlogstribunaal in Den Haag. De EU heeft nu besloten dat Servië versneld op kan gaan voor de status van kandidaat-lid van de EU, mits aan de voorwaarden wordt voldaan.
• Pakistan is definitief deelnemer aan de Floriade 2012. In de inzending “Pakistan Garden” komt de nadruk te liggen op architectuur, kunst, (agri-)cultuur en internationale samenwerking. Met de onderwerpen cultuur en folklore sluit Pakistan aan bij het kernthema 'World Show Stage' van de Floriade en het paviljoen zal dan ook op dit themaveld worden gevestigd.

 Voor nadere informatie over de onderwerpen in deze nieuwsbrief kunt u zich wenden tot:

Theo van Bemmel van de afdeling M&I, Unit Internationale zaken, tel: 079 - 34 70 801, e-mail: t.vanbemmel@tuinbouw.nl.